Ζητείται Υπουργός για την Παιδεία

Άρθρο γνώμης του Βαγγέλη Γιαννακού στο Newn Media Group #Newn #Blogs #Paideia

Του Βαγγέλη Γιαννακού φοιτητή της Νομικής Σχολής ΑΠΘ

Ο τομέας της παιδείας αδιαμφισβήτητα αποτελεί έναν από τους κορυφαίους τομείς της λειτουργίας ενός κράτους. Δεν είναι σημαντικός μόνο λόγω της αποστολής της μόρφωσης και διαμόρφωσης της επόμενης γενιάς πολιτών που καλείται να εκπληρώσει. Είναι σημαντικός και λόγω του γεγονότος ότι είναι μια από τις πρώτες πτυχές του δημοσίου με την οποία έρχεται σε επαφή ένας νέος πολίτης. Είναι σημαντικός γιατί πρόκειται για ένα αναφαίρετο συνταγματικό δικαίωμα που κατοχυρώνεται και από διεθνή κείμενα.

Είναι τόσο σημαντικός τομέας της ζωής ενός κράτους και των πολιτών του που εύκολα οδηγείται κανείς στο βεβιασμένο συμπέρασμα ότι η εκάστοτε κυβέρνηση ρίχνει ιδιαίτερο βάρος στην οργάνωση και λειτουργία της εκπαίδευσης. Και χαρακτηρίζω το συμπέρασμα αυτό ως «βεβιασμένο» γιατί, στην Ελλάδα τουλάχιστον, ισχύει ακριβώς το αντίθετο. Και τι εννοώ; Στην Ελλάδα ο χώρος της παιδείας αντιμετωπίζεται με περίσσιο λαϊκισμό, ο οποίος εκφράζεται μέσα από τις ασφυκτικά περιορισμένες ιδεολογικές αλλαγές που γίνονται από κυβέρνηση σε κυβέρνηση.

Το χαρτοφυλάκιο της Παιδείας καταλαμβάνεται κάθε φορά από ανθρώπους που είναι αμφίβολο το αν έχουν μπει έστω και μια φορά σε κάποια σχολική τάξη ή έχουν έστω μια μικρή σύνδεση και επαφή με τον χώρο του σχολείου, ενώ δεν είναι βέβαιο ούτε το ότι έχουν όλοι αποφοιτήσει από κάποιο ελληνικό σχολείο ή πανεπιστήμιο. Η απουσία αυτής της διασύνδεσης με την εκπαιδευτική πραγματικότητα της χώρας μας σηματοδοτεί ευθύς εξαρχής την ελλιπή γνώση και ενημέρωση γύρω από τις ανάγκες των πρωταγωνιστών της εκπαιδευτικής διαδικασίας, δηλαδή των μαθητών, των φοιτητών, των δασκάλων και των καθηγητών και των προβλημάτων που αυτοί αντιμετωπίζουν.

Το σημείο, ωστόσο, που αποδεικνύει περίτρανα την λαϊκίστικη και ψηφοθηρική αντιμετώπιση της Παιδείας από τα πολιτικά κόμματα είναι ότι οι εκάστοτε αλλαγές του εκπαιδευτικού συστήματος αφορούν αποκλειστικά στην εισαγωγή των μαθητών στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Ενδιαφέρονται, με άλλα λόγια, για αλλαγές που γρήγορα γίνονται αντιληπτές προκειμένου να μπορούν να τις εξαργυρώσουν σε ψήφους στις επόμενες εκλογές. Μόνο που το πρόβλημα της εισαγωγής στην τριτοβάθμια είναι μία μόνο από τις παθογένειες του εκπαιδευτικού συστήματος μας και όχι το πρόβλημα αυτό καθ’ αυτό.

Οι αλλαγές στην παιδεία που μπορούν να χαρακτηριστούν ως ουσιαστικές δεν είναι αυτές που αφορούν στη Γ΄Λυκείου, αλλά αυτές που ξεκινούν ήδη από τις πρώτες τάξεις του δημοτικού. Είναι ιδιαίτερα σημαντική η συνείδηση που θα αποκτήσει κάθε παιδί ως μαθητής προκειμένου να ανταποκριθεί στην εκπαιδευτική διαδικασία σε όλη τη διαδρομή που θα διανύσει μέσα στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα. Και η νοοτροπία είναι κάτι που μπορεί να χτιστεί επιτυχώς μόνο στα πρώτα στάδια της εκπαίδευσης και δύσκολα μπορεί να αλλάξει ξαφνικά στις τελευταίες τάξεις του σχολείου. Ένα οικοδόμημα, άλλωστε, από κάτω προς τα πάνω χτίζεται. Για αυτό άλλωστε και οι αλλαγές που γίνονται στην εισαγωγή στην τριτοβάθμια περισσότερο δημιουργούν προβλήματα, παρά βοηθούν τους μαθητές που αγωνιούν για το μέλλον τους.

Τα προβλήματα, λοιπόν, είναι υπαρκτά και διαρκώς διογκούμενα και δυστυχώς για τις νέες γενιές της χώρας μας ούτε η παρούσα κυβέρνηση δε δείχνει αποφασισμένη να τα επιλύσει. Οι αλλαγές με τις οποίες ξεκίνησε η κυβέρνηση ήταν αυτές που εντάσσονται στο ιδεολογικό υπόβαθρο της ΝΔ και αφορούν στο άσυλο και την ιδιωτική εκπαίδευση. Ήταν οι αλλαγές αυτές που θα διαχώριζε με μία γραμμή την πολιτική της ΝΔ στην Παιδεία από την πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ. Ενδεχομένως να ήταν χρήσιμες αλλαγές –θα φανεί στην πορεία- αλλά σίγουρα δεν θα έπρεπε να είναι πρώτες στην λίστα. Οι αλλαγές αυτές ήταν πολιτικάντικες και είναι πλέον έκδηλο ότι η κυρία Κεραμέως, σε μια γενική εικόνα, έχει απογοητεύσει και ότι αδυνατεί να πείσει πως είναι ο καταλληλότερος άνθρωπος για την θέση της Υπουργού Παιδείας.

Ο κος Κυρανάκης, βουλευτής της ΝΔ που ήρθε στο επίκεντρο τις προηγούμενες ημέρες με κάποιες εμπρηστικές δηλώσεις του, είχε τοποθετηθεί στη διάρκεια συζήτησης για ένα νομοσχέδιο της Υπουργού Παιδείας με πολύ σωστό τρόπο. Επισήμανε στη διάρκεια της συζήτησης ότι τα παιδιά που φοιτούν αυτήν την στιγμή στο δημοτικό θα μπουν στην αγορά εργασίας το 2030 και ότι μαθήματα όπως η τεχνητή νοημοσύνη, για παράδειγμα, θα έπρεπε να ενταχθούν στο σχολικό πρόγραμμα. Καταλαβαίνουμε όλοι πως τα δεδομένα και οι συνθήκες που θα επικρατούν στην αγορά εργασίας το 2030 δεν θα είναι ιδιαίτερα συναφή με τα εφόδια που παρέχει τη δεδομένη στιγμή το ελληνικό σχολείο.

Κατανοούμε ότι το πρόβλημα δεν είναι η πτώση των βάσεων στο Μαθηματικό της Σάμου, αλλά ότι υπάρχουν τόσες σχολές Μαθηματικού που υπάρχει το περιθώριο να περάσει κανείς και με 3000 μόρια. Το πρόβλημα είναι η ελληνική νοοτροπία γύρω από τα ζητήματα των σπουδών. Και ακριβώς λόγω αυτής της νοοτροπίας έχουμε φτάσει στο σημείο να παράγουμε περισσότερους «επιστήμονες» από αυτούς που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε και να υποτιμούμε σε μέγιστο βαθμό την τεχνική και επαγγελματική εκπαίδευση. Το πρόβλημα είναι η εξάρτηση τοπικών οικονομιών από την τριτοβάθμια εκπαίδευση και η αντιμετώπιση της αγοράς εργασίας με δεδομένα προηγούμενων δεκαετιών, γεγονότα που αποτελούν άμεσες απόρροιες της παραπάνω νοοτροπίας. Το πρόβλημα είναι η μη ή η εσφαλμένη αξιολόγηση των καθηγητών. Το πρόβλημα είναι η ελλιπής σύνδεση του σχολείου με το πανεπιστήμιο και την αγορά εργασίας

Με άλλα λόγια, τα προβλήματα είναι πολλά και απαιτούν λύση. Και για να λυθούν τα βαθιά ριζωμένα αυτά προβλήματα, το χαρτοφυλάκιο του συγκεκριμένου Υπουργείου πρέπει να αναληφθεί από έναν άνθρωπο αποφασισμένο να ταράξει τα γνωστά σε όλους μας νερά. Πρέπει να αναληφθεί από έναν άνθρωπο που θα είναι αποφασισμένος να ταχθεί απέναντι σε συμφέροντα και μικροπολιτικές που δεν επιτρέπουν τον πλήρη εκσυγχρονισμό του εκπαιδευτικού συστήματος. Από έναν άνθρωπο αποφασισμένο να αλλάξει εκ βάθρων την ελληνική νοοτροπία γύρω από την εκπαίδευση, τη μόρφωση και την παιδεία. Σήμερα στον τομέα της Παιδείας απαιτούνται τομές. Και οι τομές αυτές δεν μπορούν να γίνουν από κάποιον πολιτικό. Γιατί; Φυσικά γιατί ο πολιτικός δεν πρόκειται να διακινδυνεύσει την ενδεχόμενη επανεκλογή του αναλαμβάνοντας το πολιτικό κόστος των απαιτούμενων μεταρρυθμίσεων. Για αυτό, λοιπόν, σας λέω. Ζητείται Υπουργός για την Παιδεία. Ζητείται ένας Υπουργός άξιος να αναλάβει την προετοιμασία, τη μόρφωση και την παιδεία των επόμενων Ελλήνων πολιτών. Γιατί όπως έλεγε ο Dewey: «Η εκπαίδευση δεν είναι προετοιμασία για τη ζωή, είναι η ίδια η ζωή.»