“ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ- ΟΥΣΙΑΣΤΙΚΑ- ΔΙΑΒΑΣΜΕΝΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ”

Επιμέλεια: Σίσσυ Αρτζόγλου, Φιλόλογος

Ποικίλα είναι τα σχόλια κι οι αντιδράσεις για τα θέματα των φετινών πανελλαδικών εξετάσεων στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. Άλλοι τα χαρακτήρισαν συντηρητικά ως προς το περιεχόμενό τους, ενώ πολλοί συνάδελφοι φιλόλογοι έσπευσαν – εύστοχα κατά την άποψή μου- να επισημάνουν την προβληματική διατύπωση των ερωτημάτων, ιδίως σε ό,τι αφορά το δεύτερο σκέλος του ερωτήματος της έκθεσης.

Όντως το θέμα της έκθεσης ήταν ‘’κόντρα’’ στα σημεία των καιρών. Στη συντριπτική τους πλειοψηφία, οι έφηβοι δεν διαβάζουν γενικά, πόσο μάλλον πεζογραφία και ποίηση. Συνακόλουθα, δεν έχουν εικόνες και προσλαμβάνουσες για να κατανοήσουν και να παράξουν λόγο. Ένας μαθητής που διαβάζει αποκλειστικά και μόνο για να γράψει, δεν έχει αναπτυγμένη την κριτική του σκέψη κι αυτό φαίνεται τόσο στην προσέγγιση των ασκήσεων, όσο και στην ανάπτυξη του θέματος σε ελεύθερο λόγο (έκθεση). Είναι ξεκάθαρο ότι τα παιδιά διαβάζουν παρωχημένα, μέσα από φυλλάδια, κι απλά γίνονται ‘’παπαγάλοι’’. Αν κάποιο θέμα παρεκκλίνει από τα συνηθισμένα, επέρχεται η ‘’συντριβή’’, όπως φαίνεται να συνέβη με τα σημερινά θέματα. Πολλοί ανέφεραν ότι τα θέματα δεν ήταν κοντά στα ενδιαφέροντα και στην καθημερινότητα των παιδιών. Αυτό ως επιχείρημα εμένα με θλίβει, αλλά, ομολογώ, πως αποτελεί πραγματικότητα.

Ένα άλλο ζήτημα, που εθίγη, ήταν η διατύπωση των θεμάτων. Αυτή ξεκάθαρα καταλογίζεται στην Επιτροπή, που κλήθηκε να επιλέξει και να καταγράψει τα θέματα. Αποδέκτες της άστοχης εν μέρει -κατά την άποψή μου- αυτής προσπάθειας ήταν και πάλι τα παιδιά. Σε περίπτωση που στόχος ήταν η επιλογή δύσκολων θεμάτων, δεν απέδωσε. Είναι παράλογο να προσπαθείς να αυξήσεις το βαθμό δυσκολίας των ερωτημάτων, διατυπώνοντας τα περίπλοκα! Και είναι σημαντικό εδώ, να γίνει κατανοητό ότι μιλώ για τη διατύπωση, όχι για το περιεχόμενο των θεμάτων. Γιατί, η ανάγνωση των βιβλίων, ως θέμα έκθεσης, και ενδιαφέρον είναι και μέσα στο πλαίσιο της διδαχθείσας ύλης θεωρείται.

Προσωπικά, ως φιλόλογο, η σημερινή δοκιμασία με έβαλε σε πολλές σκέψεις. Σκέψεις για το επίπεδο των παιδιών και για τον τρόπο διδασκαλίας του μαθήματος της νεοελληνικής γλώσσας. Το Υπουργείο – και τον τρόπο που αυτό κινείται ως προς την επιλογή των θεμάτων – δεν είμαι σε θέση να το σχολιάσω παραπάνω, διότι εν τέλει δεν μπορώ να καθορίσω τις επιλογές του. Σίγουρα, όμως, τους μαθητές μου, τη νέα αυτή γενιά, οφείλω να της βρω κίνητρα, να την κινητοποιήσω. Διότι θεωρώ ντροπιαστική -τρόπον τινά- τη δυσκαμψία ανάπτυξης ενός θέματος γύρω από την ανάγνωση των βιβλίων, κι εν γένει την ανάγνωση και τη γραφή.