“Συλλαλητήριο: Ο θρίαμβος της Ρωσικής εξωτερικής πολιτικής”

Άρθρο γνώμης του Χάρη Κωτίδη, Κοινοτικού Συμβούλου Δ’ Δημοτικής Κοινότητας Δήμου Θεσσαλονίκης

Πέρασαν 25 χρόνια από την περίοδο 1992-93 και το «Μακεδονικό» παραμένει ακόμα άλυτο. Στο σημερινό 2018 είμαστε μάρτυρες της πιο σοβαρής και ελπιδοφόρας προσπάθειας για την επίλυσή του. Οι πολιτικοί συσχετισμοί στη γειτονική χώρα έχουν αλλάξει άρδην και τη θέση της εθνικιστικής κυβέρνησης Γκρουέφσκι έχει πάρει εκείνη της πιο προοδευτικής και διαλλακτικής κυβέρνησης του Ζόραν Ζάεφ.

Είναι γεγονός ότι η ΠΓΔΜ και οι πολίτες της αναζητούν τον βηματισμό τους ήδη από την περίοδο της ανεξαρτητοποίησης τους από την ενωμένη Γιουγκοσλαβία. Και ως βηματισμό δεν αναφέρομαι μόνο στο θέμα της ονομασίας της χώρας τους αλλά κυρίως στον οικονομικό και γεωστρατηγικό τους προσανατολισμό. Η ΠΓΔΜ αποτελεί μια χώρα των 2 εκατομμυριών πολιτών με ΑΕΠ 9 φορές μικρότερο της Ελλάδας και έκταση λίγο μεγαλύτερη από της Πελοππονήσου η οποία δεν ανήκει σε κανένα Οργανισμό και στέκεται μετέωρη στο κέντρο της βαλκανικής χερσονήσου ενώ φαντάζει εξαιρετικά αδύναμη να αντισταθεί στις επιδιώξεις των μεγάλων γεοπολιτικών παικτών του πλανήτη που ασκούν επιρροή στην περιοχή (ΗΠΑ-ΕΕ, Ρωσία).

Στα δυτικά έχει να αντιπετωπίσει τον αλβανικό εθνικισμό ο οποίος αμφισβητεί ανοιχτά την εδαφική της ανεξαρτησία. Στο βορρά συνορεύει με τη Σερβία την οποία δεν βλέπει με καθόλου καλό μάτι εξαιτίας της καταπίεσης που δέχτηκε κατά τη διάρκεια του κοινού τους κομμουνιστικού παρελθόντος. Στα ανατολικά η Βουλγαρία κάνει σπασποδικές προσπάθειες προσετερισμού οι οποίες έχουν αντίκρισμα μόνο σε εκκλησιαστικά θέματα.

Όλοι αυτοί οι λόγοι καθιστούν τη γείτονα χώρα εξαιρετικά αδύναμη. Γι αυτό ακριβώς αποτελεί, ήδη από το 1991, διακαής πόθος όλων των κυβερνήσεων της η ένταξη στην ΕΕ και το ΝΑΤΟ.

Την αδυναμία αυτή έχει αντιληφθεί εδώ και καιρό η Ρωσία, η οποία προσπαθεί με κάθε μέσο να ανοίξει «Κερκόπορτα» στην Ευρώπη μέσω των Βαλκανίων. Ήδη ασκεί απόλυτη επιρροή στη Σερβία, η οποία δεν θα επιθυμούσε ποτέ να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ που τους βομβάρδισε. Το επόμενο βήμα για την εξωτερική πολιτική της Ρωσίας είναι η συντήρηση της απομόνωσης της ΠΓΔΜ ώστε κάποια στιγμή να καταλήξει μοιραία στη σφαίρα επιρροής της. Και αυτό μπορεί να το πετύχει μόνο εάν η ΠΓΔΜ δεν καταφέρει να ενταχθεί στην ΕΕ και το ΝΑΤΟ.

Συνεπώς η μη λύση του «Μακεδονικού» αποτελεί μείζον ζήτημα για τη Ρωσία και θα ασκήσει όλα τα μέσα που διαθέτει ώστε να το πετύχει. Τα μέσα αυτά, δηλαδή οι παράγοντες επιρροής, είναι πολύ ισχυροί στη Βόρεια Ελλάδα σε πολλούς τομείς (επιχειρηματικό, τουριστικό, αθλητικό, εκκλησιαστικό) και ενεργοποιήθηκαν με αφορμή το συλλαλητήριο.

Όμως η επίτευξη των Ρωσικών βλέψεων στο ζήτημα του «Μακεδονικού» θα αποτελέσει ένα επικίνδυνο σενάριο για την εξωτερική αλλα και εσωτερική πολιτική της Ελλάδας. Στο εξωτερικό , ΕΕ και ΝΑΤΟ θα χρεώσουν στην Ελλάδα την αποτυχία επίτευξης συμφωνία στο πλαίσιο των συμφωνηθέντων όρων που έθεσε η ελληνική κυβέρνηση το 2008 στη διάσκεψη του ΝΑΤΟ στο Βουκουρέστι (σύνθετη ονομασία με γεωγραφικό προσδιορισμό) και την συνεπακόθουλη απώλεια προσθήκης ενός στρατηγικού μέλους στους κόλπους των δύο Οργανισμών. Στο εσωτερικό θα υπάρχει πλέον ένας ισχυρός πόλος ο οποίος θα αμφισβηστεί ανοιχτά την ευρωπαïκή και ΝΑΤΟïκή κατεύθυνση της Ελλάδας, γεγονός που θα έχει απρόβλεπτες συνέπειες για την ασφάλεια, τη σταθερότητα και την ευημερία της χώρας μας.

Από τη άλλη μεριά θεωρώ πως μια λύση με τους όρους που τέθηκαν το 2008 θα έχει πολλαπλά οφέλη για την Ελλάδα. Εκτός της προφανούς σύσφιξης των σχέσεων Ελλάδας-ΠΓΔΜ σε διπλωματικό επίπεδο, θα επέτρεπε τη ενάρξη μιας αγαστής συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών και σε οικονομικό επίπεδο. Μια τέτοια προοπτική θα επέτρεπε στην Ελλάδα να ασκήσει οικονομική επιρροή στη γείτονα και την καταστήσει χώρο ζωτικής οικονομικής ανάπτυξης για τη Βόρεια Ελλάδα.

Και ας μην γελιόμαστε. Η οικονομική είναι στις μέρες μας η πιο ισχυρή μορφή επιρροής στον πλανήτη. Πιο ισχυρή από εθνικισμούς, αλυτρωτικές βλέψεις, ονόματα και σύνορα. Αν λοιπόν θέλουμε να σταματήσουμε να παραπονιόμαστε για κάθε τι ξένο που έρχεται και παίρνει κάτι από την Ελλάδα, καλό θα είναι να φερθούμε ως μια χώρα με ισχυρό και ξεκάθαρο σχέδιο που θα μας ισχυροποιήσει απέναντι στις προκλήσεις του μέλλοντος.