1η Προσομοίωση Δημοτικού Συμβουλίου: μία εμπειρία που αξίζει να ζήσεις!

Της Ιφιγένειας Θεοδωρίδου

Λίγες ημέρες πριν αποχαιρετήσουμε τον Οκτώβριο, είχαμε τη χαρά να καλωσορίσουμε στη Θεσσαλονίκη την 1η Προσομοίωση Δημοτικού Συμβουλίου, η οποία έλαβε μέρος στο Δημαρχιακό Μέγαρο της πόλης από τις 18 έως τις 21 Οκτωβρίου 2018. Το εκπαιδευτικό αυτό πρόγραμμα διοργανώθηκε από τον Ελληνικό Οργανισμό Πολιτικών Επιστημόνων (ΕΟΠΕ), υπό την αιγίδα του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και του Δήμου Θεσσαλονίκης. Σκοπός του ήταν να δώσει τη δυνατότητα σε νέους μεταξύ 18-31 ετών, ανεξαρτήτως τμήματος σπουδών, να εξοικειωθούν με τις δημοκρατικές αρχές και τις  λειτουργίες της τοπικής αυτοδιοίκησης και να ενεργοποιηθούν έτσι πολιτικά.

Κατά την τελετή έναρξης, που πραγματοποιήθηκε το απόγευμα της 18ης Οκτωβρίου στην αίθουσα Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου, οι αρμόδιες επιτροπές της αντιπροσωπείας υποδέχτηκαν τους συμμετέχοντες και τους λοιπούς παρευρισκόμενους, παρουσιάζοντας την προσομοιωτική διαδικασία. Ο λόγος δόθηκε αρχικά στην υπεύθυνη της Οργανωτικής Επιτροπής, Στέλλα Σαλέπη, ενώ ακολούθησαν ο Δημήτρης Κρήτας και η Μαρία Αρναουτάκη, μέλη της Επιστημονικής Επιτροπής. Τέλος, χαιρέτησαν η πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Θεσσαλονίκης κα Καλυψώ Γούλα, η διευθύντρια του Ελληνικού Ινστιτούτου για τον ΟΗΕ (ΕΛΙΝΟΗΕ) και καθηγήτρια, κα Παρασκευή Νάσκου-Περράκη, καθώς και ο πρόεδρος του Ελληνικού Οργανισμού Πολιτικών Επιστημόνων (ΕΟΠΕ), κος Συμεών Σιδηρόπουλος. Στη συνέχεια, οι συμμετέχοντες προχώρησαν στην ατομική παρουσίασή τους και στη μεταξύ τους γνωριμία.

Το πρωί της 19ης Οκτωβρίου ξεκίνησε και η επίσημη διαδικασία της προσομοίωσης, για τη διεξαγωγή της οποίας ήταν απαραίτητη η προετοιμασία των συμμετεχόντων, που είχε αρχίσει μέρες πριν. Σε τι ακριβώς όμως θα έπρεπε να έχουν προετοιμαστεί; Στο πλαίσιο ενός φανταστικού δήμου, αλλά με άκρως αληθοφανές σενάριο, οι ίδιοι καλούνταν να αναλάβουν ηγετικές θέσεις, τις οποίες θα υποστήριζαν κατά τη διάρκεια του τριήμερου προσομοιωτικού προγράμματος, μέσω των εισηγήσεων που είχαν ήδη ετοιμάσει. Διατηρώντας τη γραμμή της παράταξης την οποία είχαν επιλέξει, θα τοποθετούνταν πάνω σε συγκεκριμένα ζητήματα, τα οποία ήταν απαραίτητο να έχουν μελετήσει σε βάθος, είτε ως επικεφαλής των παρατάξεων είτε ως δημοτικοί σύμβουλοι αυτών.    

Την πρώτη ημέρα του συνεδρίου πραγματοποιήθηκε πολύωρη ολομέλεια του Δημοτικού Συμβουλίου, στην οποία οι επικεφαλής δήμαρχοι και αντιδήμαρχοι των παρατάξεων εισήγαγαν τα θέματα προς συζήτηση με τους δημοτικούς συμβούλους, τόσο της Επιτροπής Οικονομικών όσο και αυτής της Παιδείας, να παρουσιάζουν τις αντίστοιχες εισηγήσεις τους πάνω σε αυτά. Κατά τη διάρκεια της δεύτερης ημέρας, οι δημοτικοί σύμβουλοι παρουσίασαν αναλυτικότερα τις θέσεις τους σχετικά με τα οκτώ ζητήματα των δύο Επιτροπών, μέσα σε ένα αρκετά τεταμένο με αντιθέσεις αλλά πάντα δημοκρατικό κλίμα. Τέλος, την τρίτη ημέρα της προσομοίωσης ακολούθησε η τελική ολομέλεια του Συμβουλίου και η ψήφιση επί των ζητημάτων, με τους δημοσιογράφους να καταγράφουν τις ανάλογες αποφάσεις. Το εκπαιδευτικό πρόγραμμα έριξε την αυλαία του με την τελετή λήξης το απόγευμα της 21ης Οκτωβρίου, με την απονομή βραβείων στους συμμετέχοντες και κάποιους αποχαιρετιστήριους λόγους.  

Η συμμετοχή μου στην εν λόγω προσομοίωση υπήρξε μία πολύ ξεχωριστή και εποικοδομητική εμπειρία, που αξίζει να ζήσει κανείς. Τέτοια προγράμματα, ως χρήσιμα εργαλεία σύγχρονης εκπαιδευτικής πρακτικής δίνουν στους νέους το βήμα που αυτοί χρειάζονται. Μέσα από αυτά, εκείνοι μαθαίνουν να αποτελούν μέρη γόνιμων διαλόγων, να συνεργάζονται με πνεύμα διαλλακτικότητας για τη λήψη λύσεων και να εξοικειώνονται έτσι με τους  δημοκρατικούς θεσμούς και τα κοινά. Παρότι σε εικονικό επίπεδο, οι προσομοιώσεις μικραίνουν το χάσμα ανάμεσα στον κόσμο των νέων και τον πολιτικό κόσμο, για τον οποίο και τους προετοιμάζει. Άλλωστε δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι προσομοίωση σημαίνει «μίμηση ενός πραγματικού ή φανταστικού περιβάλλοντος», ή αλλιώς «βούληση για γνώση του πραγματικού αντικειμένου», σύμφωνα με τον Φουκώ.

Γιατί είναι όμως απαραίτητη η συμμετοχή των πολιτών στα κοινά; Γιατί αυτή αποτελεί καθρέφτη μιας ενεργής κοινωνίας, που αποσκοπεί στην ανάπτυξη και τη βελτίωσή της. Τα τελευταία χρόνια, βέβαια, υπάρχουν πολλά άτομα που αποστρέφονται την πολιτική ζωή, γεγονός που αποδίδεται στην ιδεολογική σύγχυση, αλλά και στην απογοητευτική στάση των πολιτικών και των κομμάτων. Αυτή την «τάση» της αποχής όμως, ιδίως όσον αφορά στο κομμάτι των νέων, έρχεται να καταρρίψει ο θεσμός των προσομοιώσεων, ενισχύοντας τη συμμετοχικότητά τους και τη δραστηριοποίησή τους στο πλαίσιο της κοινωνίας.

Κλείνοντας, δε θα μπορούσα παρά να αναφερθώ σε κάτι εξίσου σημαντικό, το οποίο αποκομίζουν οι νέοι από τη συμμετοχή τους σε τέτοια προγράμματα, που δεν είναι άλλο από τη γνωριμία τους με νέα άτομα. Παιδιά μεγαλύτερης ή μικρότερης ηλικίας, ανώτερης ή κατώτερης θέσης, μέλη του οργανισμού και απλοί συμμετέχοντες, όλοι, καθένας με το δικό του τρόπο, έχουν να προσφέρουν κάτι ξεχωριστό, κάνοντας την εμπειρία της προσομοίωσης μοναδική και ιδιαίτερη. Άλλωστε, όπως και ο Αμερικανός φιλόσοφος Ραλφ Ουάρντο Έμερσον έχει πει «κάθε άνθρωπος που συναντάμε είναι σε κάτι ανώτερος από εμάς. Έτσι μαθαίνουμε από αυτόν». Ο φόβος για το διαφορετικό και το ξένο δεν πρέπει να είναι αυτός που μας κρατά πίσω από το να κάνουμε κάτι. Αντίθετα, ο ίδιος αυτός φόβος πρέπει να είναι που μας κάνει να το τολμούμε.